{"id":865,"date":"2025-09-16T10:34:06","date_gmt":"2025-09-16T10:34:06","guid":{"rendered":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/?p=865"},"modified":"2025-09-21T22:47:10","modified_gmt":"2025-09-21T22:47:10","slug":"powstanie-w-nepalu-raz-wznieciony-pozar-nigdy-nie-zgasl","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/?p=865","title":{"rendered":"Powstanie w Nepalu: Raz wznieciony po\u017car nigdy nie zgas\u0142"},"content":{"rendered":"\n

9 wrze\u015bnia w spontanicznym powstaniu nepalska m\u0142odzie\u017c wyp\u0119dzi\u0142a z pa\u0142ac\u00f3w ministerialnych swoich rz\u0105dz\u0105cych z reformistycznej i rewizjonistycznej koalicji przewodzonej, przez Komunistyczn\u0105 Parti\u0119 Nepalu (Zjednoczona Marksi\u015bci-Lenini\u015bci), na czele ze zbieg\u0142ym z pomoc\u0105 wojska premierem Oli\u2019m. Pomimo brutalnych represji, zamordowania przynajmniej 51 os\u00f3b i ranienia ponad 1300 przez si\u0142y porz\u0105dkowe od pocz\u0105tku protest\u00f3w, gniew ludu dosi\u0119g\u0142 i zburzy\u0142 pa\u0142ace w\u0142adzy w rekordowym tempie.<\/p>\n\n\n\n

Protesty b\u0142\u0119dnie uto\u017csamiane z ocenzurowaniem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, znalaz\u0142y we wspomnianym zakazie jedynie sw\u00f3j katalist, gdy\u017c wcze\u015bniej na tych platformach organizowa\u0142y si\u0119 ruchy wymierzone przeciw wszechobecnej korupcji. Ich wy\u0142\u0105czenie w obawie przed protestami, by\u0142o jednoznacznym sygna\u0142em wyczerpania si\u0119 pluralizmu politycznego demokracji parlamentarnej Nepalu – wobec p\u00f3\u0142kolonialnych, p\u00f3\u0142feudalnych struktur kapitalizmu biurokratycznego kt\u00f3rym przysz\u0142o jej s\u0142u\u017cy\u0107. Wraz z obaleniem rz\u0105d\u00f3w premiera Oli, grupy kt\u00f3re skooptowa\u0142y przyw\u00f3dctwo w koordynacji protest\u00f3w z \u201capolityczn\u0105\u201d organizacj\u0105 pozarz\u0105dow\u0105 \u201cHami Nepal\u201d na czele, podj\u0119\u0142y si\u0119 jedynie zaproponowania armii. kt\u00f3ra przej\u0119\u0142a de-facto kontrol\u0119 w kraju, nowej przej\u015bciowej premier w postaci s\u0119dzi S\u0105du Najwy\u017cszego: Sushili Karki. Jest to sytuacja analogiczna do zasta\u0142ej po powstaniach w Bangladeszu czy Sri Lance. W kt\u00f3rych s\u0142uszny gniew ludzi bez rewolucyjnego ukierunkowania i przyw\u00f3dctwa, zagro\u017cowny jest planami awaryjnymi imperialist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Co jednak wa\u017cniejsze, z ka\u017cdym takim powstaniem gniew Ludu pozostaje podtrzymany, jego moc coraz bardziej zinternalizowana, a sytuacja chaosu w\u015br\u00f3d niebios w\u0142adc\u00f3w pozostaje doskona\u0142\u0105 dla klas uci\u015bnionych.<\/p>\n\n\n\n

Co szczeg\u00f3lne dla powstania w Nepalu to fakt, \u017ce nie wyros\u0142o one z pustki, ale z bogatej XXI-wiecznej praktyki walki klasowej. Rz\u0105d Oli i poprzednie rz\u0105dy \u201ckomunist\u00f3w\u201d w kraju, mia\u0142y swoje \u017ar\u00f3d\u0142o w zako\u0144czonej rozmowami pokojowymi nepalskiej Wojnie Ludowej, kt\u00f3ra obalaj\u0105c monarchi\u0119 w praktyce przywr\u00f3ci\u0142a jedynie demokracj\u0119 bur\u017cuazyjn\u0105. Ta wojna, jako zawczasu najbardziej zaawansowana forma rewolucji po tej stronie Himalaj\u00f3w podbi\u0142a do 2006 roku 80% teren\u00f3w kraju i okr\u0105\u017cy\u0142a zewsz\u0105d Katmandu.<\/p>\n\n\n\n

Jednak si\u0142y rewolucji w obliczu zagro\u017ce\u0144 interwencj\u0105 ze strony Indii i gr\u00f3\u017ab jej legitymizacji pod imperialistycznym patronatem Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ, zdecydowa\u0142y si\u0119 na kapitulacj\u0119 w postaci podpisania \u201cComprehensive Peace Agreement\u201d. Porozumienie to zlikwidowa\u0142o nepalsk\u0105 Armi\u0119 Ludow\u0105, kt\u00f3r\u0105 wci\u0105gni\u0119to w struktury armii narodowej. Si\u0142y rewolucjonist\u00f3w zamieni\u0142y si\u0119 w legalne partie kt\u00f3re w wyborach dosz\u0142y do w\u0142adzy na obietnicach reform, w praktyce pogrzebanych w\u0142asn\u0105 kapitulacj\u0105. Premierem kraju zosta\u0142 dotychczasowy przyw\u00f3dca rewolucji \u2013 Prachanda. Nie by\u0142 on w stanie doprowadzi\u0107 do nacjonalizacji kluczowych sektor\u00f3w gospodarki, realizacji reformy rolnej, ani redystrybucji bogactwa ponad maj\u0105tek obalonej monarchii. Nepal z monarchii absolutnej, zamieni\u0142 si\u0119 w kraj wielu ma\u0142ych ksi\u0105\u017c\u0105t kt\u00f3rych wyborcze \u201ckomunistyczne\u201d partie reprezentowa\u0107 zacz\u0119\u0142y wachlarz interes\u00f3w posiadaczy ziemskich, kapita\u0142u biurokratycznego i przede wszystkim obcych imperialist\u00f3w oraz ekspansjonizmu indyjskiego. Najdobitniejsz\u0105 ze zdrad by\u0142o pog\u0142\u0119bienie, przez Prachand\u0119 wp\u0142yw\u00f3w tych dw\u00f3ch ostatnich. Wbrew temu co Rewolucyjny Zjednoczony Front pod wodz\u0105 partii, przyj\u0105\u0142 w swoim Programie Minimalnym w 2001r., tzn: \u201cWyzwolenie przemys\u0142u narodowego spod imperialistycznego kapita\u0142u\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Jednak Rewolucja Nepalska, jej wojna, reformistyczny zwrot i ostatnie powstanie potwierdzaj\u0105 nam pewne niezbywalne prawdy, przede wszystkim: Rewolucyjny podb\u00f3j w\u0142adzy, nie jest nag\u0142ym wydarzeniem, lecz systematycznym procesem.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142adza nie le\u017cy tylko w pa\u0142acach ministr\u00f3w, w stolicy i zak\u0142adach formalnej gospodarki, kt\u00f3re mo\u017cna przej\u0105\u0107 jednym powstaniem lub strajkiem. Jej podb\u00f3j jest procesem przezwyci\u0119\u017cenia, przez najszersze masy struktur starego pa\u0144stwa, opartych w wi\u0119kszo\u015bci \u015bwiata r\u00f3wnie\u017c min o: posiadaczy ziemskich czy si\u0142y zbrojne gotowych na dzia\u0142anie awaryjne w zgodzie z imperialistami.<\/p>\n\n\n\n

To co Rewolucja Nepalska osi\u0105gn\u0119\u0142a, jak wielkie zagro\u017cenie stanowi\u0142a tu\u017c przed zdrad\u0105 przyw\u00f3dctwa, potwierdza zar\u00f3wno s\u0142uszno\u015b\u0107 jej walki, brak drogi rewolucji przez reform\u0119 i to \u017ce:<\/p>\n\n\n\n


Lud, kt\u00f3rego gniewem raz ju\u017c zap\u0142one\u0142y Himalaje, nigdy nie da ich ugasi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

9 wrze\u015bnia w spontanicznym powstaniu nepalska m\u0142odzie\u017c wyp\u0119dzi\u0142a z pa\u0142ac\u00f3w ministerialnych swoich rz\u0105dz\u0105cych z reformistycznej i rewizjonistycznej koalicji przewodzonej, przez Komunistyczn\u0105 Parti\u0119 Nepalu (Zjednoczona Marksi\u015bci-Lenini\u015bci), na czele ze zbieg\u0142ym z pomoc\u0105 wojska premierem Oli\u2019m. Pomimo brutalnych represji, zamordowania przynajmniej 51 os\u00f3b i ranienia ponad 1300 przez si\u0142y porz\u0105dkowe od pocz\u0105tku protest\u00f3w, gniew ludu dosi\u0119g\u0142 i…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":867,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-865","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykul"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/865","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=865"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/865\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":885,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/865\/revisions\/885"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=865"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=865"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sprawapowszechna.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=865"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}